You are here: Home Гэрийн даалгавар Гэрийн даалгавар

Гэрийн даалгавар

И-мэйл Хэвлэх PDF

МОНГОЛЫН ТӨР БАРЬСАН ЧИНГИСИЙН АЛТАН УРГЫН ХААД     

 

          Хаадын нэр              Хэдээс хэдэн онд                Хэдэн жил хаан

                                                    хаан суусан                            суусан

 1             Чингис                          1206-1227                              21 жил

2             Өгөдэй                          1229-1241                              12 жил

3             Гүюг                              1246-1248                               2 жил

4.            Мөнх                             1251-1259                              8 жил

5             Хубилай                       1260-1294                              34 жил

6             Төмөр                           1294-1307                              13 жил

7             Хайсан                         1307-1311                               4 жил

8             Аюурбарбада             1311-1320                               9 жил

9             Шадбал                        1320-1323                               3 жил

10           Есөнтөмөр                   1323-1328                               5 жил

11           Асугив                          1328-1328                               нэг сар

12           Хүслэн                          1329-1329                               8 сар

13           Төвтөмөр                     1329-1332                                3 жил

14           Ринчинбал                   1332-1332                               20 өдөр

15           Тогоонтөмөр               1333-1370                               37 жил

16           Аюушридар                 1370-1378                                8 жил

17           Төгстөмөр                    1378-1388                               10 жил

18           Энхзоригт                    1389-1392                                3 жил

19           Элбэг                            1393-1399                                7 жил

20           Гүнтөмөр                     1400-1402                                2 жил

21           Өлзийтөмөр                1403-1410                                7 жил

22           Дэлбэг                          1411-1415                                4 жил

23           Эсэх                              1415-1425                               10 жил

24           Адай                              1426-1438                               12 жил  

25          Тайсун                           1439-1452                               13 жил

26          Эсэн тайш                    1452-1455                                3 жил

27          Маркус                          1455-1456                                 1 жил

28          Молон                            1453-1462                               9 жил

29          Мандуул                         1463-1467                               4 жил

30           Батмөнх                       1470-1504                                34 жил

31           Бодь-Алаг                    1505-1547                                42 жил

32           Дарайсун Хүдэн         1548-1557                                10 жил

33           Түмэн Засагт              1558-1592                                34 жил

34           Буян                              1593-1603                                10 жил

35           Лигдэн                          1604-1634                                30 жил

 

Дутуу хоёр нь

 

Барсболд хаан (Жонон) (1516)

Үгч хашха хаан (Гүйличи) - Чингисийн удам биш

 

   Их хааныг ямар жил суугаад, ямар жил хальсанг ихэд үзэж их сууринд суусанг тоолдог. Тухайлбал Чингис Улаан барс (1206) жил хаан суугаад Улаагчин гахай (1227) жил тэнгэрт хальсан. Бар жил гэж тоолоод гахай хүртэл 21 жил байх жишээтэй.

   Боржигин овогт түүх зэрэг олон монгол сурвалжид 34 хаан суусан мэтээр бичдэг. Энэ нь Ойрад хүн хаан суусан учир Эсэн тайшийг хасдаг. Үнэн түүх бол 35 хаан суусан нь үнэн. Түүхэнд Тулуй 1227-1229 он хүртэл 2 жил, Наймалжин хатан  1242-1445 он хүртэл 3 жил, Хүдэн 1248-1249 он хүртэл 1 жил, Хаймиш хатан 1249-1251 он хүртэл 2 жил, Төвтөмөр 1328-1329 он хүртэл 4 сар тус тус төр хамаарсан. Хаан суусангүй. Эд нарын дотроос Төвтөмөр 4 сар төр хамаарч, хаан сонгоход ах Хүслэндээ сууриа өгсөн. Ах Хүслэн нь алагдсаны дараа Төвтөмөр дахин хаан сууж 3 жил төр барьсан түүхтэй билээ.

Сүүлд шинэчлэгдсэн ( 2012 оны 11-р сарын 24, Бямба гариг, 14:30 )